زندگی

رقص های سنتی هندوستان

 

كاتاكالي

سنت غني وشكوفاي رقص دراماتيك هندي كه در سرزمين زيباي كرالا( يك نوار باريك در ساحل غربي هند )اجرا ميشود در رقص كاتاكالي متبلور شده است . در اينجا  شب هنگام، طبلها مي غرند و مخاطبان خود را براي تماشاي يك اجرا با شكوه دعوت مي كنند . كاتاكالي رقصي دراماتيك است ودر هندوستان بسيار فراگير .بازيگران و رقصندگان، شخصيتهاي اين رقص را از قهرمانان اسطوره اي نظير رامايانا و مهابارا تا كه در متون قديمي هندي آمده اند وام مي گيرند .آ نها خود را با دامنها و سرپوشهاي بزرگي مي پوشانند و از گونه اي آرايش خاص كه بسيار ظريف و پيچيده است استفاده مي كنند

كاتاكالي بسيار به درام وابسته است و با ماسک ها و لباسهاي پر نقش ونگار رقصيده مي شود .رسيتالهاي كاتاكالي عموما طولانيند و در حاليكه رقصهاي ديگر بيشتر احساساتي هستند تا روايي ، كاتاكالي هر دوي اينها ست . كاتاكالي رقص را با متن تركيب مي كند تا اسطوره و افسانه را به زندگي بياورد . رقصندگان لباسها و گريمها ي درخشان خود را به كار مي گيرند . و طبلها وخوانندگان آنها را همراهي مي كنند تا حالات و حسهاي متنوعي را بيافريند . بازيگران در معرفي شخصيتهاي بسيار قوي عمل مي كنند به نحوي كه انگار خود را براستي يكي از قهرمانان زن يا مردي مي شوند كه به تصوير مي كشند

 

كاتاك

رقص اصيل كاتاك كه مربوط به نواحي شمال هندوستان مي باشد در ابتدا بسيار شبيه به رقص بهاراتاناتيام بود ايرانيها و مسلمانان بعد ها بر آن تاثير گذاشته و كاتاك را از حالت يك رقص  آييني و عبادي به يك سر گرمي كه در حياط معابد اجرا مي شود تغيير دادند همچنين تاثير سنتهاي مغولي براين رقص بسيار آشكار است كه از بخشهاي هندي و مسلمان آن متمايز مي باشداين رقص داراي حركتهاي پيچيده پاست و يك زنگوله به مچ رقصنده بسته مي شود و آنرا با مهارت خاصي كنترل مي كند . كاتاك داراي يك كيفيت هيجان انگيز و سر گرم كننده است كه از حركات ظريف  پا و چرخشهاي سريع روي نوك پا ايجاد مي شود .همانطور كه گفته شد تمركز در اين رقص روي حركات پاست برخلاف تاكيدي كه بر حرکتهاي دست در رقص بهاراتاناتيام وجود دارد

 

 

 

ماني پوري

در يكي از دور ترين نقاط شمالي هند دره زيبا و تك افتاده وجود دارد كه به وسيله كوهها محصور شده است و در اين انزواي تقريبا كامل يكي از غني ترين رقصهاي سنتي هند بنام ماني پوري بدين آمده است . ماني پوري هنوز در معابد در مراسمهاي مذهبي اجرا مي شود و به طور تفكيك ناپذيري با زندگي مردم ماني پور آميخته شده است و فرمهاي آن بصورت سنتي باقي مانده اند .اين رقص اصيل گوشه اي از تمدن كمياب و قديمي ماني پور است كه كماكان موجود مي باشد . ماني پوري چند لايه دارد .دامنه آن از حركات ظريف و نرم زنانه تا حركات عضلاني و خشن مردانه گسترده است شكوه آن در هر چهره اش از نظر تكنيكي و ريتمي وضرباهنگ، تماشاي رسيتالهايش را به عنوان يك تجربه وجد آور و جذاب درآورده است .ماني پوري يك اسم عام است و شامل تمام رقصهاي اين سرزمين مي شود .در افسانه ها درد شيوا و همسرش پارواتي براي نور آسماني كه از خواهري بنام ماني در سر ماري به اسم آتيشيشا بوجود مي آمده در اين دره رقصيدند اين و علت نامگذاري اين رقص بنام ماني پوري بوده است

 

 

    بهاراتاناتيام

اين رقص در جنوب هندوستان بسيار متداول است ويكي از رقصهاي پيچيده و ظريف مردمي است كه داراي شيوه اي كلاسيك مي باشد. براي قرنها اين رقص توسط معلمان آن كه ناتادانارها ناميده مي شوند و در زمره رقصندگان معابد هستند اجرا مي شد .اينها در اطراف معبدها به اجراي رقصهاي خود مي پردازند و در واقع ميراث خود را به نمايش مي گذارند .آموزش سنتي اين رقص 7 سال طول مي كشد و مستقيما زير نظر ناتادانار كه بسيار متبحر است انجام مي شود . 4 ناتا دانا بزرگ كه به كوارتت تا بخور معروفند چهار برادر هستند به نامهاي چينا ياه، پوناياه، وادي ولو ، و شيوا ناندام . شيوه رقص بهاراتاناتيام كه ما امروزه مي شناسيم محصول كار اين چهار برادر با ذوق و استعداد است . در هندوستان اين باور وجود دارد كه اين رقص از همه قديميتر است چون حالات آن بر پايه ستون قديمي بنا نهاده شده است .حركات ميميك (بدون كلام )و موسيقي به يك اندازه در اين رقص زيبا وجود دارند و به نوعي قرباني روح است شيوه پيچيده آن به نريتا (رقص پاك )و نريتيا (تركيب بندي بياني )تقسيم مي شود آداهاتم عشقي دارند ولي نه عشق شهواني كه به روح يك لذت معنوي مي دهند . رقصندگان رقص خود را با يك نگاه زير چشمي شروع مي كنند چرخش گردن حركت بعدي است و در نهايت حركت به تمام قسمتهاي بدن منتقل مي شود . يك ريتم خشك طبل بنام مريدام گام و شعر هاي بدون وزن آنها را همراهي مي كند . پاها وزيور آلاتشان و زنگوله هايي كه به آنها بسته شده است ريتمها را عوض كرده وبدانها تنوع مي بخشند . مهارت رقصنده اين دورقص در جاهايي مانند دارام و تبلانا و قسمتهاي بدون كلام نظير شيدام و پادام و در نقطه اوج اين رقص دارنام ديده مي شود اين يكي قسمت محوري رسيتال بهارا تاناتيام است كه بيند و  حس قوي رقصنده را براي اجرا مي طلبد